Analisti i çështjeve rajonale Srdjan Cvijic, flet për gazetën “Shekulli”. Ai analizon problematikat në rajonin e Ballkanit Perëndimor si dhe çështjen e zgjerimit të Bashkimit Evropian. Në lidhje me marrëveshjen midis Kosovës dhe Serbisë, ajo duket si e pa arritshme për momentin

Erjon Dervishi

Përfundimet e takimit të Berlinit, nuk janë pritur mirë nga ana e Kosovës dhe Serbisë. Kjo për faktin sepse nuk është arritur në një konkluzion për disa nga çështjet më të rëndësishme që shqetësojnë këtë rajon. Një nga këto është edhe diskutimi për kufirin midis Kosovës dhe Serbisë. Që në fillimin e hedhjes së kësaj ideje,  Gjermania është shprehur kundër idesë së shkëmbimeve territoriale, pasi kjo do të ndikojë në stabilitetin e rajonit të Ballkanit Perëndimor. Srdjan Cvijic, është studiues pranë Organizatës së njohur BEIPAG me seli në Bruksel. Ajo merr në analizë të gjithë situatën në Ballkanin Perëndimor dhe vendet e Evropës Juglindore. Cvijic, analizon fazat nëpër të cilat është duke kaluar Ballkani Perëndimor. Çështjet më të rëndësishme kanë të bëjnë me dialogun Kosovë-Serbi, protestat në kryeqytetet kryesore të Ballkanit Perëndimor dhe mundësinë e zgjerimit të Bashkimit Evropian me këto vende.

Cvijic, cilat janë çështjet kryesore problematike për vendet e Ballkanit Perëndimor?

Për mua problemet kryesore në rajonin e Ballkanit Perëndimor janë: prapësimi demokratik në pjesën më të madhe të rajonit, përparim i pamjaftueshëm në fushën e sundimit të ligjit dhe një situatë e vështirë ekonomike që çon në ikjen e trurit të pjesëve më të aftë të shoqërive tona.

A mendoni se Bashkimi Evropian është i gatshëm ta bëjë procesin e zgjerimit një realitet?

Në afat të gjatë po. Për momentin udhëheqësit politikë në disa shtete anëtare, më së shumti Franca, e kanë bërë të qartë se së pari duhet të kemi thellimin e Bashkimit Evropian dhe vetëm atëherë zgjerimet e mëtejshme. Këtu, më lejoni të shtoj se nuk e kuptoj këtë pozicion. Për shumicën e historisë së Bashkimit Evropian, herë pas here ndoshta më sfiduese politike se sot, BE-ja ka përparim paralel si në thellimin ashtu dhe në zgjerim.

Sipas jush, a mund të zgjidhet dialogu mes Serbisë dhe Kosovës me shkëmbimin territorial?

Nëse pyetja juaj nuk është teorike, por duke iu referuar këtij momenti të veçantë, unë e shoh këtë si shumë të vështirë. Klima e tanishme midis Beogradit dhe Prishtinës si në aspektin e retorikës dhe politikave nuk është e favorshme për një marrëveshje. Përveç kësaj, shumica e partive politike në Kosovë, si dhe vende të rëndësishme anëtare të Bashkimit Evropian, si Gjermania, shumica e vendeve në rajonin e Ballkanit Perëndimor, e kundërshtojnë këtë zgjidhje.

Një nga zhvillimet më të fundit është protesta masive në shumë vende si, Shqipëria, Serbia dhe Bosnja. A mund të flasim për pranverën Ballkanike, apo ka ndonjë arsye tjetër?

Mendoj se është krejtësisht e ligjshme të flasim për një Pranverë të zgjatur të Ballkanit. Pse zgjati? Merrni Serbinë për shembull, protestat fillestare kundër kësaj qeverie filluan gjatë një shkatërrimi të paligjshëm të një pjese të tërë të Beogradit në vitin 2016, pas disa muajsh protestave të humbura, por filluan përsëri në vitin 2017, u ndalën përsëri për të vazhduar me këtë valë të fundit të protestave që filloi në dhjetor 2018 dhe madje edhe nëse ndalen përsëri ata do të vazhdojnë nëse diçka nuk ndryshon në mënyrë dramatike në mënyrën se qeveria jonë e kupton demokracinë dhe sundimin e ligjit. Arsyeja kryesore për protestat nuk është ekonomike, por ajo e mbingarkesës demokratike. Reagimi i disa njerëzve është të emigrojnë në kërkim të shoqërive më të drejta dhe meritokratike, ndërsa ata që nuk mund të largohen, dalin në rrugë.

Cili është roli i Shteteve të Bashkuara dhe ndikimi i Rusisë në Ballkanin Perëndimor?

Shtetet e Bashkuara janë tërhequr nga një përfshirje e rëndësishme në rajon disa vite më parë. Ata janë të pranishëm në masën që ata e konsiderojnë të nevojshme për të arritur stabilitet të qëndrueshëm të Ballkanit Perëndimor dhe për ta ankoruar atë me forcë në Bashkimit Evropian. Për sa i përket Rusisë, Ballkani Perëndimor nuk është as një rajon me prioritet strategjik për ta. Rusia kundërshton zgjerimin e NATO-s të vendeve të mbetura të rajonit (pritet që Maqedonia e Veriut të hyjë në NATO këtë vit, e cila do të na lërë vetëm me Serbinë dhe Bosnje-Hercegovinën jashtë). Rusia do të përpiqet ta bëjë atë pranim të vështirë. Megjithatë, unë duhet të them se Rusia është e pranishme vetëm në rajon deri në atë masë që Bashkimi Evropian e lejon atë. Një Bashkim Evropian më i angazhuar dhe i vendosur që Ballkani Perëndimor të ketë në Union fuqinë ta mbajë Rusinë jashtë tablosë.

Biografia

Srdjan Cvijic është analist i lartë i politikave mbi marrëdhëniet e jashtme të Bashkimit Evropian në Institutin e Politikave Evropiane të Shoqërisë së Hapur. Ai është përgjegjës për avokimin në fushën e të drejtave, vlerave dhe të drejtës ndërkombëtare në politikat e jashtme të BE-së, veçanërisht në lidhje me përdorimin e avionëve të armatosur, si dhe tema më të gjera në kuadër të Kuadrit Strategjik të BE-së për të Drejtat e Njeriut dhe Demokracinë. Përveç kësaj, ai ndërmerr analiza dhe qëndrimin e Bashkimit Evropian lidhur me Ballkanin Perëndimor, Turqinë, negociatat e Zgjerimit të BE-së, Afrikën e Veriut në Lindjen e Mesme dhe Politikën Evropiane të Fqinjësisë. Cvijic u bashkua me Fondacionin e Shoqërisë së Hapur në shtator të vitit 2015. Ai ka një doktoraturë nga Departamenti i Drejtësisë i Institutit të Universitetit Evropian në Firence dhe një MA në marrëdhëniet ndërkombëtare dhe studimet evropiane nga Universiteti i Evropës Qendrore në Budapest. Cvijic ka qenë e angazhuar në punën e politikës së BE që nga viti 2005. Para se të bashkohej me Fondacionin e Shoqërisë së Hapur, ai punoi në Asociacionin e Agjencive të Demokracisë Lokale, Qendrës Evropiane të Politikave, Asamblesë Parlamentare të NATO-s, Paktit të Stabilitetit për Evropën Juglindore, shërbimi i Republikës së Serbisë. Ai ka botuar tema akademike dhe politike të temave që shkojnë nga e drejta publike ndërkombëtare dhe ligji i të drejtave të njeriut në politikën e jashtme të BE dhe çështjet e zgjerimit të BE. Ai flet anglisht, frëngjisht, italisht, rusisht dhe serbo-kroatisht.

Flash Lajme

Më të lexuarat

  • Week

  • Month

  • All